Sekiz aydır morgda: Zambiya'da eski devlet başkanının defni krize dönüştü

Zambiya'nın eski Devlet Başkanı Edgar Lungu'nun naaşı, ölümünün üzerinden sekiz ay geçmesine rağmen hâlâ Güney Afrika'da bir morgda bekletiliyor. Zira Lungu'nun ailesi ile mevcut Devlet Başkanı Hakainde Hichilema arasında süren anlaşmazlık, defin sürecini çıkmaza soktu.

BAŞKENTTE HAZIRLANAN MEZAR BOŞ KALDI

Başkent Lusaka'da Lungu için mezarlıkta yer hazırlanmasına rağmen cenazenin ülkeye getirilememesi nedeniyle mezarı boş kaldı. Bu olay, ülkede siyasi ve hukuki krizin sembolü haline geldi.

VASİYET TARTIŞMANIN MERKEZİNDE

Associated Press'in aktardığına göre Lungu, son günlerinde kaleme aldığı vasiyetinde, siyasi rakibi Hichilema'nın cenazesine katılmamasını ve naaşına yaklaşmamasını istedi.

Hichilema ise eski devlet başkanının resmi törenle ve devlet protokolüne uygun şekilde defnedilmesinden yana tavır aldı. Konu yargıya taşınırken, mahkeme mevcut başkan lehine karar verdi. Ancak Lungu'nun ailesi, Hichilema'nın katılmayacağı bir defin töreni konusunda ısrarını sürdürüyor.

REKABET YILLAR ÖNCESİNE DAYANIYOR

İki lider arasındaki siyasi gerilim 2015 yılına uzanıyor. Lungu'nun görevde olduğu dönemde Hichilema "vatana ihanet" suçlamasıyla tutuklanmış, 2021'de yapılan seçimlerde ise Hichilema sandıktan zaferle çıkmıştı.

Görevden ayrıldıktan sonra siyasete dönme girişimlerinde bulunan Lungu'nun bazı hakları kısıtlanmış, ailesi ise çeşitli soruşturmalara konu olmuştu. Lungu, geçen yıl Güney Afrika'da hayatını kaybetti.

AİLENİN ŞARTLARI VE MAHKEME KARARI

Resmi cenaze töreninin yapılabilmesi için Zambiyalı yetkililerin naaşı teslim alması gerekiyor. Aile, cenazenin özel uçakla ülkeye getirilmesini ve tören boyunca kendi belirledikleri üç kişinin kontrolünde tutulmasını talep etti.

Taleplerinin karşılanmayacağını düşünen aile, Güney Afrika'da özel bir tören düzenlemek istedi. Ancak Zambiyalı yetkililerin girişimi üzerine Güney Afrika'daki bir mahkeme, ağustos ayında naaşın Zambiya'ya götürülmesine hükmetti.

KÜLTÜREL HASSASİYETLER SÜRECİ ZORLAŞTIRIYOR

Zambiya'da cenazelerin zamanında ve saygın biçimde defnedilmemesi kültürel açıdan tabu kabul ediliyor. Yerel inanışlara göre yaşlıların ölüm öncesi sözleri "kutsama ya da lanet" niteliği taşıyabiliyor.

Son üç devlet başkanının görev yaptığı resmi konutla ilgili "lanet" söylentileri de kamuoyunda tartışılıyor. Mevcut Başkan Hichilema'nın resmi konutta çalıştığı ancak başka bir yerde konakladığı belirtiliyor.

Sekiz aydır süren belirsizlik, hem siyasi rekabetin hem de kültürel hassasiyetlerin gölgesinde çözüme kavuşmayı bekliyor.